सामाजिक आणि शैक्षणिक क्षेत्रातील योगदानमहाराष्ट्राच्या सामाजिक आणि राजकीय पटलावर रमेश पोकळे हे एक महत्त्वाचे व्यक्तिमत्त्व म्हणून उदयास आले आहेत, विशेषतः बीड जिल्ह्यामध्ये त्यांचे कार्य उल्लेखनीय आहे. त्यांच्या सार्वजनिक जीवनाची ओळख ’
सामाजिक बांधिलकी या संकल्पनेशी घट्ट जोडलेली आहे. रमेश पोकळे यांच्या जीवणात राजकीय संघर्ष, सामाजिक उपक्रम आणि शैक्षणिक क्षेत्रातील दूरदृष्टी यांचा समावेश आहे. त्यांच्या कार्याचा मुख्य उद्देश समाजाच्या तळागाळातील घटकांचे सक्षमीकरण करणे हाच राहिला आहे. त्यांच्या सार्वजनिक जीवनाची सुरुवात विद्यार्थीदशेपासूनच झाली. त्यांनी मराठा सेवा संघाच्या विविध आंदोलनांमध्ये आणि कार्यांमध्ये सक्रिय सहभाग घेतला, ज्यामुळे त्यांची सामाजिक बांधिलकी विद्यार्थी दशेपासूनच दिसून येते. त्यांनी राजकीय पद केवळ सत्ता मिळवण्याचे साधन नसून, ते त्यांच्या व्यापक विकास अजेंड्याला पुढे नेण्यासाठी एक व्यासपीठ म्हणून वापरले जाते. त्यांचा विविध समाजांमधील जनाधार आणि स्वतंत्र भूमिका घेण्याची क्षमता हे दर्शवते की ते राजकीय प्रभावाचा उपयोग व्यापक सामाजिक परिवर्तनासाठी करता येतो. रमेश पोकळे यांच्या सार्वजनिक कार्याचा एक महत्त्वाचा पैलू म्हणजे मराठा सेवा संघाशी त्यांचा असलेला दीर्घकाळचा आणि सक्रिय संबंध. विद्यार्थीदशेपासूनच ते या संघटनेच्या कार्याशी आणि चळवळींशी जोडलेले आहेत. समाजासाठी केलेल्या अतुलनीय कार्याबद्दल त्यांना ’मराठा समाजभूषण पुरस्कारा’ने सन्मानित करण्यात आले आहे. हा पुरस्कार त्यांना सामाजिक, शैक्षणीक आणि उद्योग क्षेत्रातील योगदानासाठी, विशेषतः समाजातील तळागाळातील लोकांसाठी केलेल्या कार्यासाठी प्रदान करण्यात आला आहे. त्यांच्या सामाजिक कार्याचा एक महत्त्वाचा भाग म्हणजे त्यांचा सर्वसमावेशक दृष्टिकोन. मराठा सेवा संघाशी त्यांचे घनिष्ठ संबंध असूनही, ते केवळ मराठा समाजातील विद्यार्थ्यांनाच नव्हे, तर इतर सर्व समाजांतील विद्यार्थ्यांनाही मदत करतात, त्यांच्या समस्या सोडवण्यासाठी प्रयत्न करतात. ही कृती त्यांचे विकास कार्य केवळ एका विशिष्ट समूहापुरते मर्यादित नसून, ते व्यापक सामाजिक कल्याणासाठी कटिबद्ध असल्याचे दर्शवते. यामुळे त्यांच्या विकास कार्याला अधिक व्यापकता प्राप्त होते आणि त्यांचा समाजातील विविध घटकांमध्ये सलोखा वाढतो. मराठा समाजाचे प्रश्न निर्माण झाल्यावर, त्यांनी राजकीय गणिते बाजूला ठेवून या प्रश्नांवर काम केले आहे. मराठा आरक्षणासारख्या संवेदनशील मुद्द्यांवर त्यांनी मराठा कार्यकर्ते मनोज जरांगे यांच्यासोबत काम करत आहेत. ज्यामुळे त्यांची मराठा समाजाप्रती असलेली बांधिलकी अधोरेखित होते. त्यांच्या सामाजिक कार्याचा पाया हा तळागाळातील लोकांच्या गरजा आणि समस्यांवर आधारित आहे, ज्यामुळे त्यांचे प्रयत्न अधिक प्रभावी ठरतात. रमेश पोकळे यांच्या विकास ध्यासाचा एक महत्त्वाचा आणि मूर्त पुरावा म्हणजे बीड येथील वसंतराव काळे पत्रकारिता आणि संगणकशास्त्र महाविद्यालयाची स्थापना होय. कै. अण्णासाहेब पाटील सेवाभावी संस्थेद्वारे चालवले जाणारे हे महाविद्यालय, त्यांच्या शैक्षणिक क्षेत्रातील दूरदृष्टीचे प्रतीक आहे. त्यांचा असा विश्वास आहे की ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांमध्ये प्रचंड प्रतिभा आणि नाविन्यपूर्ण क्षमता आहे, परंतु योग्य मार्गदर्शन आणि संधींच्या अभावामुळे ते विकासाच्या प्रक्रियेपासून दूर राहतात. याच विचारधारेतून त्यांनी हे महाविद्यालय सुरू केले, ज्याचा मुख्य उद्देश ग्रामीण भागातील गुणवंत विद्यार्थ्यांना उच्च आणि तांत्रिक शिक्षण उपलब्ध करून देणे हा आहे. रमेश पोकळे यांनी आपले सामाजिक कार्य, नेतृत्व शैली आणि प्रभावी जनसंपर्काच्या माध्यमातून एक मजबूत आणि सकारात्मक सार्वजनिक प्रतिमा जपली आहे. रमेश पोकळे यांच्या विकास दृष्टिकोनाचा चिरस्थायी प्रभाव रमेश पोकळे यांचे सार्वजनिक जीवन हे महाराष्ट्राच्या, विशेषतः बीड जिल्ह्याच्या विकासासाठी असलेल्या त्यांच्या अविचल ’विकासाचा ध्यास’चे मूर्तिमंत उदाहरण आहे. त्यांचे योगदान अनेक क्षेत्रांमध्ये दिसून येते: ग्रामीण युवकांना तांत्रिक आणि उच्च शिक्षणाद्वारे सक्षम करणे, मराठा सेवा संघाच्या माध्यमातून व्यापक सामाजिक कार्य करणे आणि तत्त्वनिष्ठ राजकीय नेतृत्वाचे दर्शन घडवणे.
रमेश पोकळे हे ’आश्वासक अभ्यासु नेतृत्व’ आणि ’ध्येयवेड्या युवकांसाठी आयकॉन’ अशी प्रतिमा कायम राहिली आहे. त्यांचे नेतृत्व, जे नैतिक मूल्ये, वस्तुनिष्ठ संवाद आणि सहकार्यावर आधारित आहे, ते सार्वजनिक सेवेसाठी एक आदर्श निर्माण करते. रमेश पोकळे यांचे बहुआयामी प्रयत्न बीड आणि मराठवाड्याच्या विकासाच्या वाटचालीत एक महत्त्वाचे योगदान देत आहेत, भविष्यात अधिक समतावादी आणि विकसित समाज निर्मितीमध्ये योगदान द्यावे. हीच मनोकामना.
रमेशभाऊ पोकळे यांना वाढदिवसाच्या हार्दिक हार्दिक शुभेच्छा
प्रा. विठ्ठल बिरुदेव एडके
8329839451